Shokolad tarixi

    Shokolad tarixi

    Shokolad insoniyatga bir necha ming yillardan beri ma'lum. Dastlab, bu Kolumbiyadan oldingi hindular tomonidan iste'mol qilingan sovuq ichimlik edi. Keyinchalik, Amerikadan Yevropaga yetib kelganidan so'ng, u aristokratiya tomonidan seviladigan issiq lazzatga aylandi. Va nisbatan yaqinda, 19-asrda, #shokolad biz o'rganib qolgan qattiq, plastinaga o'xshash shaklga ega bo'ldi.

    #ChocolateTree (Lotincha: #Theobrōma — #foodofthegods) Janubiy Amerikaning tropik o'rmonlarida tug'ilgan va ko'plab tubjoy amerikalik qabilalar tomonidan yetishtirilgan.
    Mayyaliklar kakaoni muqaddas deb hisoblashgan va uni diniy marosimlarda ishlatishgan. Astek zodagonlari kakao loviyalaridan tayyorlangan ichimlikni makkajo'xori, vanil, achchiq qalampir va tuz bilan aralashtirib ichishgan. #kakao yog'ining o'zi ular uchun shunchalik qadrli ediki, u valyuta sifatida ishlatilgan.
    Shokolad bilan birinchi bo'lib yevropaliklar 1519-yilda Meksika qirg'og'iga qo'ngan ispan generali Hernan Kortesning odamlari bo'lgan. Asteklar yetakchisi bilan bo'lib o'tgan ziyofatda ispanlar kakao loviyalaridan tayyorlangan, qalampir, vanil va ziravorlar bilan xushbo'ylangan qalin, ko'pirtirilgan, sovuq ichimlik bilan siylandilar. Taxminlarga ko'ra, hindular bu ichimlikni "#chocolatl" (ko'pikli suv) deb atashgan va biz bilgan "shokolad" so'zi ham asteklarning #chocolatl so'zidan kelib chiqqan.

    Vataniga qaytgach, Kortes o'zi bilan kakao loviyalari va shokolad tayyorlash retseptini olib keldi. Asta-sekin retsept Yevropa ta'miga moslashdi. Qalampir yo'qoldi, lekin shirinlik uchun asal qo'shildi va ichimlik eruvchanligini yaxshilash uchun qizdirildi. Ma'lum bo'lishicha, u issiqroq bo'lganidan ham mazaliroq ekan.
    17-asrning boshlariga kelib, shokolad butun Yevropaga tarqalib, juda qimmat ichimlik, boylik va hurmat belgisi bo'lib qoldi. Birozdan keyin issiq shokoladga sut qo'shila boshlandi, bu uni kuchli ichimlikdan hatto bolalar uchun ham shirinlikka aylantirdi va uning mashhurligini yanada oshirdi.
    19-asrning boshlarida gollandiyalik Koenrad van Xouten o'zi yaratgan press yordamida kakao massasidan kakao yog'ini olishni o'rganganida inqilob yuz berdi. Qolgan bo'shashgan kakao kukuni arzon edi va suvda yoki sutda osongina eriydi. Hozir biz buni kakao deb bilamiz. Issiq shokoladga qo'shilgan kakao yog'i uning qattiqlashishiga imkon berdi.
    To'g'ri qotishtirilgan kakao yog'ining erish nuqtasi ~34°C. Aynan tana haroratiga yaqinligi shokoladni shunchalik silliq qiladi. U qo'lingizda qattiq bo'lib qoladi, lekin og'zingizda darhol eriydi va tezda o'zining ta'mi va xushbo'yligini chiqaradi.

    Kakao yog'i olingandan so'ng, shokolad batonlari ishlab chiqarilishi vaqt masalasi edi. Birinchi qora shokolad batonchasi 1847-yilda Angliyada, J. S. Fry & Sons fabrikasida ishlab chiqarilgan deb ishoniladi. Va 1875-yilda, ko'plab tajribalardan so'ng, birinchi sutli shokolad ishlab chiqarilgan.
    #Oq shokoladtarkibida kakao kukuni bo'lmagan mahsulot keyinchalik, 1930-yillarda, deyarli tasodifan paydo bo'ldi. Nestlé kakao va sutli shokolad ishlab chiqarishdan qolgan ortiqcha kakao yog'idan xalos bo'lishi kerak edi. Shunday qilib, bozorda kakao yog'i, sut kukuni va shakarga asoslangan yangi mahsulot paydo bo'ldi.

    Melangeur.ru
     

    Shokolad insoniyatga bir necha ming yillardan beri ma'lum.


    0